تحولات داخلی گرجستان و حمله‌ی گرجیان به آذربایجان در عصر دوم سلجوقی (515-622 ه.ق)

نویسندگان

1 دانشیار گروه تاریخ دانشگاه تبریز

2 دانشجوی دکترای تاریخ ایران اسلامی دانشگاه تبریز

چکیده

  هدف این پژوهش بررسی زمینه‌ها و شرایط قدرت‌گیری گرجستان در عصر دوم سلجوقی است که به تهاجم گسترده‌ی حکومت باگراتیان گرجی به منطقه‌ی آذربایجان منجر شد. یکی اهداف اساسی پادشاهی گرجستان، بعد از سرکوب و انسجام اشرافیت زمین ‌ دار محلی و سر‌و‌سامان دادن به اوضاع آشفته‌ی سیاسی و اقتصادی داخلی گرجستان، به‌کار‌گیری سیاست توسعه‌ی ارضی در سرزمین‌های اسلامی بود؛ اقدامی که کشمکش‌های داخلی حاکم در عراق عجم و ایالت آذربایجان میان اتابکان و امرای نظامی و سلاطین سلجوقی، بهترین شرایط را برای آن فراهم کرد. گرجستان از دوره‌ی پادشاهی داوید چهارم و ملکه تامارا با نفوذ در امیر‌نشین‌های مسیحی ارمنستان، شروانشاهان و نواحی شرق آناتولی و با استفاده از نتایج نبرد «دیدگوری»، کم‌کم زمینه‌های نفوذ سیاسی و نظامی خود را در شهر‌های آذربایجان فراهم کرد و تا تبریز و اردبیل را مورد تهاجم نظامی قرار داد. چالش‌های مرزی و اختلافات سیاسی- نظامی گرجیان با سلجوقیان که سابقه‌ی آن به قرن پنجم هجری می‌رسید، از جمله مسائل اساسی فراروی خاندان حکومتگر باگراتونی گرجستان در طول قرن‌های پنجم و ششم هجری بود که آثار خود را در دوره‌ی حکومت اتابکان آذربایجان در نیمه‌ی دوم قرن ششم هجری نشان داد.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Internal Events of Georgia and Georgian Invasion to The Azerbaijan in Second Seleucid Era (1121-1125)

نویسندگان [English]

  • Naser Sedghi 1
  • Mohammad Aziznejad 2
1 Associated Professor, Department of History, University of Tabriz
2 PhD Candidate in History of Islamic Iran, University of Tabriz
چکیده [English]

The aim of this study is to investigate the background and dimensions of power gaining of Georgians in second Sejucid era, which led to the Georgian Bagratids invasions to the Azerbaijan region. One of the main objectives of the Kingdom of Georgia after integrating of lands and settling to the political and economical chaotic situation of the Georgia internal, was to take a policy of territorial expansion in Islamic lands. Internal tensions and conflicts in Iraq Ajam and Azerbaijan state among Atabegs and Military Rulers and Seljuc sultans provide the best conditions for the Georgia invasions. Since the Period of the King David IV and Queen Tamara, Georgia by influencing in the emirates of Christian Armenia, Shervanshahan and East Anatolia regions, and by using of the Didgori battle results, gradually, expanded its military and political influence to the Azerbaijani cities and attacked Tabriz and Ardebil. Border challenges and the history of political-military disputes Georgian and Seljucs that back to the eleventh century, is one of the key issues in front of the Bagratids family in Georgia during the fifth and sixth centuries AD, which revealed its effects in the era of Atabeges in Azerbaijan during the second half of the sixth century AD.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Georgia
  • Bagratid Dynasty
  • David IV
  • Queen Tamara
  • Seljucs
  • Atabeges
  • Azerbaijan