بررسی جنسیت و پایگاه اجتماعی نویسندگان در نشریه عالم نسوان

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری تاریخ ایران اسلامی داانشگاه آزاد اسلامی، واحد نجف آباد

2 دانشیار گروه تاریخ دانشگاه آزاد اسلامی، واحد نجف آباد

3 استادیار گروه تاریخ دانشگاه آزاد اسلامی، واحد نجف آباد

چکیده

با پیروزی جنبش مشروطه، زمینه برای حضور زنان در فعالیت­های جدید فرهنگی از جمله انتشار نشریات زنان مهیا شد. «عالم نسوان« یکی از نشریاتی بود که در فاصلة سال­های 1299 تا 1312ش. منتشر می­شد. این نشریه فرصتی برای نویسندگان فراهم کرد تا با ارسال مقاله و نوشته‌ به بیان دیدگاه­ها و ایده­های خویش بپردازند. از این رو نویسندگان شناخته شده یا گمنام  با قلم خود با این نشریه همکاری نمودند. این پژوهش می‌کوشد به این پرسش پاسخ دهد که به‌‌رغم این که در آن دوره هنوز بسترِ فرهنگیِ لازم برای رشد زنان باسواد چندان مهیا نبود، مطالب این نشریات توسط چه کسانی نوشته می­شده است؟
این پژوهش با روش تحلیل محتوایی و آماری، با تمرکز بر مقالات این نشریه در قالب تألیف و ترجمه و با کمک ارقام و ترسیم جداول مشخص، در صدد است نشان دهد که مشارکت مردان و زنان در بخش­های گوناگون این نشریه به چه میزان بوده و این نویسندگان از چه پایگاه فرهنگی و اجتماعی برخوردار بوده‌اند. ماحصل پژوهش نشان می­دهد که از حیث آماری، تعداد نویسندگان زن، که در قالب مقاله و به‌شکلی جدی با نشریة همکاری می­کردند، بیشتر از نویسندگان مرد بوده است. این آمار شامل 4/45 درصد زنان، 3/43 درصد مردان و3/11 درصد نیز با جنسیت نامشخص می­باشد. اغلب نویسندگان که در بین آنان اهل سیاست و اقلیت‌های مذهبی نیز به چشم می‌خورند،‌ افراد تحصیل‌کرده از رده‌های بالای اجتماعی، فارغ­التحصیلان مدارس آمریکایی و نویسندگان خارجی، به‌ویژه از آمریکا، بودند که می­کوشیدند زنان را با فرهنگ و ارزش­های نوین آشنا کنند.
 

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Analysis of Gender and Social Status of the Authors of Alam-e-Nesvan Journal

نویسندگان [English]

  • Zarin Sharifianpoor 1
  • Soheila Torabi Farsani 2
  • Alireza Abtahi 3
1 najaf abad unversityPhD Candidate in History of Islamic Iran, Islamic Azad University, Najafabad Branch
2 Associated Professor, Department of History, Islamic Azad University, Najafabad Branch
3 Assistant Professor, Department of History, Islamic Azad University, Najafabad Branch
چکیده [English]

Constitutional revolution facilitated women presence in new cultural activities such as publishing feminine articles. Alam-e-Nesvanwas one of the journals that used to be published alternately in 1299-1312 H, (1920 to 1933) creating a good opportunity for both well-known and ordinary writers to express their opinions and points of view by publishing their papers. This investigation focuses on how the journal content was produced considering lack of foundation of nurturing literate women over that span of time.
This research work tried to determine authors’ social and cultural status as well as males and females participation rate in that journal. To that end, content and statistics analyses were conducted by sketching figures, drawing tables and categorizing articles in compilation or translation groups. The results of the analysis indicated that the authors collaborating with the journal in publishing articles were mainly women to be exact 45.4%, 43.3% women and men, respectively. Moreover, 11.3% of authors were unidentified. Most of the writers were literate people, either graduated from American schools or originally from the U.S.A, trying to familiarize women with modern cultures and values.
 

کلیدواژه‌ها [English]

  • Alam-e-Nesvan journal
  • Authors
  • Women
  • Participation
الف)کتاب‌ها

ـ آبراهامیان، یرواند (1377). ایران بین دو انقلاب: درآمدی بر جامعه‌شناسی سیاسی ایران معاصر. ترجمه احمدگل محمدی و دیگران. تهران: نشر نی.

ـ ابریشمی، محمدحسن (1373). پسته ایران. شناخت تاریخی. تهران: مرکز نشر دانشگاهی.

ـ اتحاد، هوشنگ (1380). پژوهشگران معاصر ایران. تهران: فرهنگ معاصر.

ـ اتحادیه، منصوره (1377). اینجا طهران است. تهران: نشر تاریخ ایران.

ـ امامی، کریم (1385). از پست و بلند ترجمه. ج 2. تهران: نیلوفر.

ـ انوری، حسن و همکاران (1387). فرهنگ اعلام. تهران: نشر سخن.

ـ بامداد، بدرالملوک (1347). زن ایرانی از انقلاب مشروطیت تا انقلاب سفید. تهران: ابن سینا.

ـ پرونده ناتمام (1380). به کوشش مختار حدیدی و جلال فرهمند. تهران: مؤسسه مطالعات تاریخ معاصر ایران.

ـ حزب ایران نوین به روایت ساواک (1380). تهران: وزارت اطلاعات مرکز بررسی اسناد تاریخی.

ـ خلعتبری، ارسلان (1393). خاطرات ارسلان خلعتبری ایران از شهریور 1320تا 28 مرداد 1332 سقوط دکتر مصدق. به کوشش غزال خلعتبری. تهران: پرشکوه.

ـ دژم، عذرا (1384). اولین زنان. تهران: نشرعلم.

ـ رسولی، جی، آلن کیدی (1957م). طبیب محبوب: شرح زندگانی دکتر سعید کردستانی. بی‌جا. انجمن بین‌المللی مسیحیان ایرانی.

ـ روستایی، محسن (1382). تاریخ طب و طبابت در ایران (از عهد قاجار تا پایان عصر رضاشاه) به روایت اسناد. ج 2. تهران: سازمان اسناد و کتابخانه ملی جمهوری اسلامی ایران.

ـ زارعی، مهدی (1392). فرهنگنامه طلایی ورزش. تهران: نشر طلایی.

ـ شمیم، علی‌اصغر (1370). ایران در دوره سلطنت قاجار، چاپ دوم، تهران: شرکت چاپ و انتشارات علمی.

ـ شیخ‌الاسلامی، پری (1351). زنان روزنامه‌نگار و اندیشمند ایران. تهران: زرین.

ـ صدیق، عیسی (1352). چهل گفتار درباره سالگردهای تاریخی: یادبود دانشمندان معاصر تاریخ و فرهنگ ایران. تهران: دانشگاه تهران.

ـ عاقلی، باقر (1380). شرح حال رجال سیاسی و نظامی معاصر ایران. ج 2. تهران: نشرعلم.  

ـ ـــــــــ  (1381). خاندان‌های حکومتگر ایران. تهران: نشرعلم.

ـ فرخ‌زاد، پوران (1381). کارنمای زنان کارای ایران (از دیروز تا امروز). تهران: نشر قطره.

ـ فرمانفرماییان، ستاره و مانکردونا (1378). دختری از ایران. ترجمه ابوالفضل طباطبایی. تهران: نشر کارنگ.

ـ مرسلوند، حسن (1369). زندگی‌نامه رجال و مشاهیر ایران (1299-1320). ج2. تهران: نشر الهام.

ـ نظری، منوچهر (1388). رجال پارلمانی ایران (از مشروطه تا انقلاب اسلامی). تهران: نشر فرهنگ معاصر.

ـ هوشنگ مهدوی، عبدالرضا (1384). سرنوشت یاران دکتر مصدق. تهران: نشر علمی.

 

ب)مقالات

ـ افشار، ایرج (1357). «یادی از علی محمد عامری». یغما. سال سی ویکم. ش 12.

ـ ترابی فارسانی، سهیلا (1388). «تکاپوی زنان عصر قاجار: فردیت جهان سنت و گذرا از آن». تاریخ اسلام وایران. ش2.

ـ دولتشاهی، مهرانگیز (1384). «زن ایرانی در کشاکش نوگرایی». مجله ایران‌شناسی. آمریکا. سال17. ش4.

 

منابع الکترونیکی ج)

ضیا طبری، آرش (فروردین 1395). تاریخچه سازمان زنان و انجمن زردتشتیان کرمان. برساد: تارنمای خبری و  ـ (http://www.berasad.com) تحلیلی زردتشتیان

ـ افخمی، مهناز (نوامبر1983)، مصاحبه با فرنگیس شاهرخ. پروژه تاریخ شفاهی ایران. بنیاد مطالعات ایران. واشینگتن. http://www.fis-iran.org))

 

د) نشریات

   عالم نسوان  (1299 تا 1312 ه.ش). ـ