نالۀ ملت در استبداد محمدعلی شاهی

نوع مقاله : علمی- پژوهشی

نویسندگان

1 دانشیار گروه تاریخ دانشگاه تبریز

2 دانشجوی دکتری تاریخ ایران اسلامی دانشگاه تبریز

چکیده

با به توپ بسته شدن مجلس به دستور محمد‌علی شاه و تعطیلی مشروطه، دوباره استبداد بر فضای ایران حاکم شد و درنتیجۀ این شرایط روزنامه‌ها و جراید سراسر کشور تعطیل شدند. روزنامۀ نالۀ ملت تنها روزنامه‌ای بود که تا زمان بازچاپ روزنامه‌های دیگر، در دورۀ استبداد محمدعلی‌شاهی منتشر می‌شد. این روزنامه تمام تلاش خود را در حمایت از مشروطه‌خواهان و دستاوردهای مشروطه به‌کار گرفت. مطالب و موضوعات مندرج در این روزنامه خود مصداق بارز این سعی و کوشش به‌شمار می‌رود. نالۀ ملت با انعکاس پیروزی‌ها و دلاوری‌های مجاهدان و انعکاس شکست و درماندگی مستبدان و نیروهای دولتی و نیز ماهیت واقعی سرمداران و حامیان آن‌ها مانند عین‌الدوله و محمدعلی شاه،  رسالت آگاهی‌بخشی عمومی و تحریک احساسات مردم آذربایجان و سایر نقاط کشور نسبت به حمایت از مشروطه و مشروطه‌طلبان را دنبال می‌کرد. بسامد واژه‌ها و اصطلاحات سیاسی و اجتماعی در این روزنامه نشان از آن دارد که این روزنامه، مشروطه‌خواهی، بیداری مردم و آزادی ایران از یوغ استبداد را آرمان خود قرار داده بود. نوشتۀ پیش‌رو بر آن است تا با استفاده از روش تحلیل محتوا نشان دهد روزنامه نالۀ ملت در آن فضای استبداد، چه راهکارهایی برای برون‌رفت از این فضای استبدادی ارائه می‌کرده و چه نوع مباحث و موضوعاتی را مورد توجه قرار می‌داده است.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Nale Mellat in Despotism of Mohammad Ali Shah

نویسندگان [English]

  • Abbas Ghadimi Gheydari 1
  • Ali Manoochehri 2
1 Associate Professor, Faculty of Law and Social Sciences, University of Tabriz
2 PhD Candidate of History of Islamic Iran, University of Tabriz.
چکیده [English]

With bombardment of the Majlis of Iran by the order of Mohammad Ali Shah Qajar and the closure of constitutional parliament, again despotism dominated on Iran’s space. As a result of these circumstances, the newspapers and magazines across the country were closed. Nale Mellat newspaper, which was only open until reprinting of other newspapers, was published under the dictatorship era of Mohammad Ali Shah. This newspaper applied all his efforts in support of constitutionalism and constitutional achievements. Topics Mentioned in this newspaper are clear examples of this effort. Nale mellat with reflecting victories of fighters and defeats and helplessness of governmental forces as well as the true nature of tyrants and their supporters like Eyn al-Dowleh and Mohammad Ali Shah, pursued its goal of public awareness and stimulating feelings of the people of Azerbaijan and the rest of the country to support the constitutional and constitutionalists. Repetition of social and political words and phrases in this newspaper shows that constitutionalism, awakening people, freedom of iran from  the despotism were its ideals. This research using content analysis method, intended to clerify this newspaper had offered what strategies for getting out of despotism and considered what kind of topics and issues.

کلیدواژه‌ها [English]

  • nale mellat
  • Constitution
  • Despotism
  • Azerbaijan
  • Tabriz
  • content analysis
  • MirzaAqa
منابع
- امیرخیزی، اسماعیل (۱۳۷۹). قیام آذربایجان و ستارخان. تهران: نگاه.
- ------------- (1387). قیام آذربایجان و ستارخان. تبریز: آیدین.
- انجمن تبریز (۱۳۷۴-۱۳۷۶). کتاب‌خانۀ ملی جمهوری اسلامی ایران. استانداری آذربایجان شرقى.
- براون، ادوارد و محمدعلی تربیت (۱۳۴۱). تاریخ مطبوعات و ادبیات ایران در دورۀ مشروطیت. ترجمۀ رضا صالح‌زاده. ج۳. تهران: کانون معرفت.
- بنکداریان، منصور (1393). بریتانیا و انقلاب مشروطیت ایران. ترجمۀ فیروزمند. تهران: نشر نامک.
- تقی‌زاده، سیدحسن (۱۳۹۰). مقالات تقی‌زاده. به‌کوشش ایرج افشار. ج۷ (زندگی طوفانی). تهران: توس.
- راجردی، ویمر و جوزف آر. دومینیک (1384). تحقیق در رسانه‌های جمعی. ترجمۀ کاووس سیدامامی. تهران: سروش.
- رفیعی (جعفری فشارکی)، منصوره (1362). انجمن (ارگان انجمن ایالتی آذربایجان). تهران: نشر تاریخ ایران.
- سرداری‌نیا، صمد (1379). مشاهیر آذربایجان. ج2. تبریز: شایسته.
- صدرهاشمی، محمد (1327). تاریخ جراید و مجلات ایران. اصفهان: بی‌نا.
- طباطبایی مجد، غلامرضا (1390). نام‌آوران آذربایجان در سدۀ چهاردهم. تهران: انجمن آثار و مفاخر فرهنگی.
- فرانکفورت، چاوا و دیوید نچمیاس (1381). روش‌های پژوهش در علوم اجتماعی. ترجمۀ فاضل لاریجانی و رضا فاضلی. تهران: سروش.
- فرخزاد، پرویز (1384). راهنمای پژوهش تاریخی (کتاب‌خانه‌ای). تهران: طهوری.
- کسروی، احمد (1383). تاریخ مشروطۀ ایران. تهران: امیرکبیر.
- کریپندورف، کلاوس (1383). تحلیل محتوا: مبانی روش‌شناسی. ترجمۀ هوشنگ نایبی. تهران: نشر نی.
- نالۀ ملت در: ناهیدی آذر، عبدالحسین (بی‌تا).  تاریخچۀ روزنامه‌های تبریز در صدر مشروطیت به انضمام مجموعۀ روزنامۀ نالۀ ملت. تبریز: بی‌نا.
- ناهیدی آذر، عبدالحسین (بی‌تا). تاریخچۀ روزنامه‌های تبریز در صدر مشروطیت به انضمام مجموعۀ روزنامۀ نالۀ ملت. تبریز: بی‌نا.
- هدایت، مهدی‌قلی‌خان (مخبرالسلطنه) (1375). خاطرات و خطرات. تهران: زوار.