دوره 33 (1402)
دوره 32 (1401)
دوره 31 (1400)
دوره 30 (1399)
دوره 29 (1398)
دوره 28 (1397)
دوره 27 (1396)
دوره 26 (1395)
دوره 25 (1394)
دوره 24 (1393)
دوره 23 (1392)
دوره 22 (1391)
دوره 21 (1390)
دوره 20 (1389)
دوره 19 (1388)

نخستین نظریه پرداز ارجاءبررسی تحلیلی نامه حسن بن محمد بن حنفیه درباره ارجاء
نخستین نظریه پرداز ارجاءبررسی تحلیلی نامه حسن بن محمد بن حنفیه درباره ارجاء

علیمحمد ولوی؛ علی غلامی دهقی

دوره 19، شماره 2 ، تیر 1388، ، صفحه 127-152

https://doi.org/10.22051/hii.2014.737

چکیده
  حسن فرزند محمد حنفیه، از تابعان مدینه و از نوادگان علی (ع) بود. او عالمی فقیه و آگاه به اختلاف فتاوا و محدّثی می دانند که بر عالمان عصر خویش برتری داشته است. مورخان از او به عنوان نظریه پرداز اندیشه ارجا ...  بیشتر
اندیشه‌ی عثمانی‌گرایی در تاریخ اصلاحات عثمانی
اندیشه‌ی عثمانی‌گرایی در تاریخ اصلاحات عثمانی

رسول عربخانی

دوره 19، شماره 3 ، آبان 1388، ، صفحه 127-143

https://doi.org/10.22051/hii.2014.743

چکیده
  همزمان با آغاز زوال اقتدار سیاسی اقتصادی دولت عثمانی طی قرن نوزدهم، ظهور اولین نشانه‌های بیداری ملی در میان اقلیت‌های درون امپراطوری عثمانی که خواستار استقلال و خودمختاری بودند، دولتمردان نظام را ...  بیشتر
ماهیت دولت پهلوی (دوم) از دیدگاه حزب توده ایران و سازمان چریک‌های فدایی خلق ایران (1357-1332)
ماهیت دولت پهلوی (دوم) از دیدگاه حزب توده ایران و سازمان چریک‌های فدایی خلق ایران (1357-1332)

پروین قدسی زاد؛ سهراب یزدانی؛ محمد امیر شیخ نوری

دوره 20، شماره 6 ، تیر 1389، ، صفحه 129-161

https://doi.org/10.22051/hii.2014.707

چکیده
  سه دهه پس از کودتای 28 مرداد 1332، دولت پهلوی با جریان فکری مخالفی مواجه شد که طیفی از اقشار به ویژه نسل جوان و تحصیل کرده را به خود جذب کرده بود. این جریان که برآمده از نظام فکری مارکسیسم بود، در دو تشکل حزب ...  بیشتر
علاقه بابر و همایون به فرهنگ ایرانی و پیامدهای آن
علاقه بابر و همایون به فرهنگ ایرانی و پیامدهای آن

جمشید نوروزی

دوره 20، شماره 7 ، آبان 1389، ، صفحه 135-153

https://doi.org/10.22051/hii.2014.686

چکیده
  این نوشتار، به بررسی علاقه بابر و همایون به فرهنگ ایرانی و تأثیر این موضوع بر رابطه این شاهان با ایرانیان می‌پردازد.در این مقاله، با اتکا به اطلاعات موجود در منابع تاریخی و ادبی و با رویکردی توصیفی- تشریحی، ...  بیشتر
اهداف و روند سیاست فرهنگی دولت پهلوی اول برای ایلات و عشایر
اهداف و روند سیاست فرهنگی دولت پهلوی اول برای ایلات و عشایر

نفیسه واعظ

دوره 19، شماره 1 ، فروردین 1388، ، صفحه 135-163

https://doi.org/10.22051/hii.2014.734

چکیده
  در تکاپویی که در آستانه به قدرت رسیدن پهلوی اول،برای چاره‌اندیشی توسعه نایافتگی ایران صورت گرفت،ایلات و عشایر ایران در معرض اتهام قرار گرفتند که با مرکزگریزی،تمرد،غارت و ستیزه‌های مداوم ایلی و عشیره‌ای ...  بیشتر
اهمیت و جایگاه تبلیغات در منازعات عصر صفویه
اهمیت و جایگاه تبلیغات در منازعات عصر صفویه

عبدالله متولی

دوره 20، شماره 8 ، بهمن 1389، ، صفحه 139-167

https://doi.org/10.22051/hii.2014.694

چکیده
  صفویان از جنبه‌های مختلفی در روند عمومی تاریخ ایران تحول و دگرگونی ایجاد کردند.بازسازی سیاسی در چارچوب جغرافیایی تاریخی ایران و به کارگیری مذهب شیعه که مذهب رسمی بود، دو اقدام سرنوشت‌ساز محسوب می‌شد.این ...  بیشتر
مسئله «بحرین» در منازعات قدرت های منطقه ای خلیج فارس درقرن دهم هجری/ شانزدهم میلادی
مسئله «بحرین» در منازعات قدرت های منطقه ای خلیج فارس درقرن دهم هجری/ شانزدهم میلادی

محمدباقر وثوقی؛ علی کالیراد

دوره 19، شماره 4 ، بهمن 1388، ، صفحه 139-169

https://doi.org/10.22051/hii.2014.753

چکیده
  بحرین به عنوان یکی از مراکز اصلی اقتصادی و گذرگاهی خلیج فارس در طی سده ی دهم هجری/ شانزدهم میلادی شاهد تحولاتی بس مهم بود که اثراتی ژرف و دیرپا در پی داشت. به واقع، ترکیب اجتماعی و سیاسی بحرین کنونی به شدت ...  بیشتر
محکمه‌ی یارغو؛ پژوهشی درباب محکمه‌ی قضایی ایلخانان مغول
محکمه‌ی یارغو؛ پژوهشی درباب محکمه‌ی قضایی ایلخانان مغول

جعفر نوری؛ علی اکبر کجباف؛ فریدون الهیاری

دوره 24، شماره 24 ، اسفند 1393، ، صفحه 139-178

https://doi.org/10.22051/hii.2015.810

چکیده
  یارغو محکمه‌ی قضایی اختصاصی مغولان بود که برای حل دعاوی و اختلافات در زمینه‌های مختلف، در بیشتر نواحی امپراتوری مغولان، ازجمله ایلخانان ایران (654- 750ه.ق) تشکیل می‌شد. این محکمه که بیشتر درمورد جرایم ...  بیشتر
بررسی فرایند شکل‌گیری سلسله‌مراتب روحانیت در عصر ساسانی
بررسی فرایند شکل‌گیری سلسله‌مراتب روحانیت در عصر ساسانی

علی اصغر میرزایی

دوره 22، شماره 13 ، خرداد 1391، ، صفحه 141-163

https://doi.org/10.22051/hii.2013.673

چکیده
  در حکومت ساسانی که بر پایه دین و شاهی بنا شده بود، روحانیان، مروج و مبلغ دین زرتشت بودند. آن‌ها بازوی شاهان ساسانی در گردآوری اوستا، اصلاح گاهشماری، تأسیس آتشکده‌ها، اعزام روحانیان و سرکوب ادیان غیرزرتشتی ...  بیشتر
تأثیر بحران جهانی 1929 بر تجارت تریاک در ایران
تأثیر بحران جهانی 1929 بر تجارت تریاک در ایران

سیمین فصیحی؛ فریده فرزی

دوره 24، شماره 23 ، آذر 1393، ، صفحه 141-165

https://doi.org/10.22051/hii.2015.801

چکیده
    بحران جهانی 1929 م (1308 ه.ش) اقتصاد بسیاری از کشورها را تحت ‌تأثیر قرار داد؛ اما تأثیر آن بر اقتصاد کشورهای جهان سوم و حاشیه­ای که بیشتر به تولید مواد خام صادراتی می‌پرداختند، به‌مراتب بیشتر از کشورهای ...  بیشتر
شکل‌گیری و عملکرد انجمن بلدیّه تهران
شکل‌گیری و عملکرد انجمن بلدیّه تهران

حجت فلاح توتکار؛ محمد بیطرفان

دوره 21، شماره 12 ، بهمن 1390، ، صفحه 143-162

https://doi.org/10.22051/hii.2013.665

چکیده
  با شکل­گیری انقلاب مشروطیت در ایران و تشکیل مجلس شورای ملی، ضرورت سامان­دهی امور شهری، در کنار مطالبات روزافزون مردم، باعث شد نمایندگان مجلس شورای ملی در جلسات مختلفی درباره نظام‌نامه انجمن بلدیّه ...  بیشتر
نقد و بررسی تحلیلی دلایل ظن به امامت سید محمد، فرزند امام هادی (ع)
نقد و بررسی تحلیلی دلایل ظن به امامت سید محمد، فرزند امام هادی (ع)

سید احمد محمودی؛ سیدمهران طباطبایی پوده

دوره 23، شماره 19 ، آبان 1392، ، صفحه 143-166

https://doi.org/10.22051/hii.2014.778

چکیده
    بررسی و تحلیل دلایل ظن به امامت سید محمد از جمله مسائلی است که با وجود اهمیت آن، تاکنون مغفول مانده است. روایات دال بر تعلق امامت به فرزند بزرگ‌تر، وجود نص مبنی بر امامت سید محمد، عدم شناخت مفهوم بداء، ...  بیشتر
مطالعه‌ی جغرافیای تاریخی ماد، پیش از تشکیل پادشاهی و گسترش آن
مطالعه‌ی جغرافیای تاریخی ماد، پیش از تشکیل پادشاهی و گسترش آن

کاظم ملازاده؛ معصومه طاهری دهکردی

دوره 23، شماره 20 ، بهمن 1392، ، صفحه 143-165

https://doi.org/10.22051/hii.2014.784

چکیده
    مادی‌ها جایگاه مهمی در فرهنگ و تمدن ایرانی (به معنای اخص آن) دارند. در مورد تاریخ سیاسی، جغرافیای تاریخی و باستان‌شناسی این دوره، ابهامات اساسی وجود دارد و قلمرو، ایالت‌ها، مراکز حاکمیتی و ساختار ...  بیشتر
شِکِل یا سیکل (نظریه‌‌ای جدید درباره وزن سکه نقره دوران هخامنشی)
شِکِل یا سیکل (نظریه‌‌ای جدید درباره وزن سکه نقره دوران هخامنشی)

سید اصغر محمودآبادی؛ احمد هراتیان

دوره 19، شماره 3 ، آبان 1388، ، صفحه 145-159

https://doi.org/10.22051/hii.2014.745

چکیده
  امپراتوری پارسها توسط کورش بزرگ پدیدار شد و به دست داریوش اول به سرعت در مسیر ترقی و آهنگ توسعه سیاسی و اقتصادی قرار گرفت.داریوش برای ایجاد تمدنی بزرگ، دگرگونی‌های عمده‌ای را پدید آورد.از آن جمله می‌توان ...  بیشتر
بررسی تحلیلی استملاک دو جانبه اتباع ایران و عثمانی
بررسی تحلیلی استملاک دو جانبه اتباع ایران و عثمانی

مرتضی نورائی

دوره 20، شماره 5 ، فروردین 1389، ، صفحه 149-168

https://doi.org/10.22051/hii.2014.679

چکیده
  مطالعه روابط ایران با کشورهای همسایه در مدار دیپلماسی قابل تحقیق نیست.به ویژه در رفتار متقابل ایرانیان با عثمانی‌ها در خاک یکدیگر مسائل دیگری اهمیت می‌یافت که در پاره‌ای موارد سکان دیپلماسی دو کشور ...  بیشتر
نقش زرتشیان در مشروطیت ایران
نقش زرتشیان در مشروطیت ایران

جلیل نائبیان؛ جواد علیپور سیلاب

دوره 21، شماره 9 ، فروردین 1390، ، صفحه 151-177

https://doi.org/10.22051/hii.2014.712

چکیده
  اگرچه آیین زرتشتی زمانی دین اصلی ایرانیان به شمار می‌آید، بعد از اینکه اعراب بر ایران مسلط شده و دین و آیین جدید اسلام را وارد ایران کردند، آیین سابق به تدریج رو به زوال و افول گذاشت و همچنین انحلال خلافت ...  بیشتر
غزوه ی تبوک، حرکتی نظامی یا تدبیری اجتماعی ـ سیاسی
غزوه ی تبوک، حرکتی نظامی یا تدبیری اجتماعی ـ سیاسی

علیمحمد ولوی؛ سمیه بخشی زاده

دوره 24، شماره 21 ، اردیبهشت 1393، ، صفحه 151-169

https://doi.org/10.22051/hii.2014.790

چکیده
    غزوه ‌ی تبوک در نهمین سال از هجرت پیامبر (ص) و مصادف با زمانی رخ داد که اسلام سراسر جزیره ‌ العرب را در ‌ برگرفته بود و شبه ‌ جزیره در حال کسب بزرگ ‌ ترین تجربه ‌ ی سیاسی خود بود. در این دوره، مردمی ...  بیشتر
حمایت های مالی حاکمان اوده از عتبات: بازنگری مفهوم پول هندی
حمایت های مالی حاکمان اوده از عتبات: بازنگری مفهوم پول هندی

عباس هاشم زاده محمدیه؛ سیدهاشم آقاجری

دوره 19، شماره 2 ، تیر 1388، ، صفحه 153-182

https://doi.org/10.22051/hii.2014.738

چکیده
  کمک های حاکمان اوده (1274-1132/1858-1719) به عتبات و موقوفه اوده که ریشه در آن کمک ها داشت و از هر دو با عنوان «پول هندی» یا «پول هند» و یا «فلوس الهند» نیز یاد می شود، به طور کلی به پیامد پدیده مهاجرت ...  بیشتر
بررسی روابط تجاری ایران و کمپانی هند شرقی انگلستان در دوره‌ی زندیه، براساس تئوری سیستمی
بررسی روابط تجاری ایران و کمپانی هند شرقی انگلستان در دوره‌ی زندیه، براساس تئوری سیستمی

محمدکریم یوسف جمالی؛ سهیلا ترابی فارسانی؛ هدایت بهنام پور

دوره 24، شماره 24 ، اسفند 1393، ، صفحه 159-178

https://doi.org/10.22051/hii.2015.811

چکیده
  انطباق نظریات جامعه­شناسی با موضوعات تاریخی، با دشواری­هایی که دارد، کاری است که تاریخ­نگاری جدید باید برای پویایی و پرهیز از فقط نقل رویدادهای تاریخی درپیش گیرد و از نتایج مطالعات رشته­های دیگر، ...  بیشتر
بررسی جایگاه آتش در تاریخ ایران باستان
بررسی جایگاه آتش در تاریخ ایران باستان

محسن قائم مقامی

دوره 21، شماره 12 ، بهمن 1390، ، صفحه 163-182

https://doi.org/10.22051/hii.2013.666

چکیده
  با کشف آتش در دوره پارینه‌سنگی، از آنجا که این پدیده نقش به‌سزایی در پیشرفت و تداوم زندگی بشری داشت، به‌تدریج در باورهای دینی ملل باستان، به‌ویژه مشرق زمین، از جایگاه خاصی برخوردار شد. بدیهی است که ...  بیشتر
اصلاحات مالی مجلس اول و اجرای آن در مازندران
اصلاحات مالی مجلس اول و اجرای آن در مازندران

محمدعلی کاظم بیکی

دوره 20، شماره 6 ، تیر 1389، ، صفحه 165-203

https://doi.org/10.22051/hii.2014.705

چکیده
  مشکلات مزمن مالی و افزایش کسری بودجه دولت قاجاریه موضوعی پنهان یا قابل انکار نبود، زیرا بار آن به شیوه‌های مختلف متوجه ملت می‌شد. برای حل این مشکل، مجلس شورای ملی قوانینی اصلاحی را وضع کرد که مالیات ...  بیشتر
تحولات تاریخی و جایگاه استراتژیکی، نظامی و اقتصادی هیرکانیا در عصر هخامنشی
تحولات تاریخی و جایگاه استراتژیکی، نظامی و اقتصادی هیرکانیا در عصر هخامنشی

حمید کاویانی پویا؛ ماریا داغمه چی

دوره 24، شماره 23 ، آذر 1393، ، صفحه 167-192

https://doi.org/10.22051/hii.2015.802

چکیده
  سرزمین هیرکانی در گوشه‌ی جنوب‌شرقی دریای کاسپین، ازجمله ایالت‌های مهم در دوران باستان بوده است که از همان ابتدا دستیابی به آن برای قدرت‌های بزرگ ایرانی حیاتی بود و برای تثبیت قدرت و حفظ قلمرو از تهاجمات ...  بیشتر
وجه اشتقاق و کاربرد معنای واژه زندیق در متون گوناگون
وجه اشتقاق و کاربرد معنای واژه زندیق در متون گوناگون

سید سعیدرضا منتظری؛ فرح زاهدی

دوره 20، شماره 8 ، بهمن 1389، ، صفحه 169-194

https://doi.org/10.22051/hii.2014.693

چکیده
  واژه زندیق نخستین بار در کتیبه کرتیر به کار برده شد و منظور از آن پیروان دین مانی بود، پس از آن برای پیروان جنبش مزدک نیز استفاده شد.این واژه در دوره اسلامی کاربرد بسیار گسترده‌ای پیدا کرد؛ تا جایی که ...  بیشتر
رویارویی نظری گفتمان های «سلطه» و «مقاومت»در مکاتبات منصور دوانیقی و محمدنفس زکیه
رویارویی نظری گفتمان های «سلطه» و «مقاومت»در مکاتبات منصور دوانیقی و محمدنفس زکیه

علیمحمد ولوی؛ منصوره کریمی قهی

دوره 19، شماره 4 ، بهمن 1388، ، صفحه 171-202

https://doi.org/10.22051/hii.2014.754

چکیده
  پس از ارتحال پیامبر(ص)، اعراب حکومت گریز، واقعیت تمکین به حکومتی متمرکز را پذیرفتند و با تعیین جانشین، سنت پیامبر را ادامه دادند. از این رو اپیستمه و نظامی معرفتی با محوریت مبانی مشروعیت قدرت در اسلام ...  بیشتر
رقابت دبیران خراسانی و عراقی در دیوانسالاری غزنوی
رقابت دبیران خراسانی و عراقی در دیوانسالاری غزنوی

محسن مؤمنی

دوره 24، شماره 23 ، آذر 1393، ، صفحه 193-218

https://doi.org/10.22051/hii.2015.803

چکیده
    روی کار آمدن حکومت غزنویان در شرق ایران و تلاش آنان برای تشکیل حکومتی مقتدر، نیاز به استفاده از دبیران ایرانی را برای آنان ضروری ساخت. با فروپاشی سامانیان، بیشتر دبیران شاغل در درون دیوان ‌ های سامانیان ...  بیشتر